Wojska NATO poza Polską, Finlandia poza Sojuszem. Media ujawniają najnowsze żądania Rosji - Zero.pl

Rosja wysunęła nowe żądania wobec Ukrainy i państw Europy Środkowej i Wschodniej, które wykraczają daleko poza kwestie zakończenia wojny. Według doniesień niemieckiego dziennika „Bild” oraz „The New York Times”, Kreml domaga się fundamentalnej zmiany europejskiej architektury bezpieczeństwa, powrotu do modelu podziału kontynentu na strefy wpływów.

Rosja żąda m.in. wycofania wojsk i baz NATO z Polski, Estonii, Łotwy, Litwy oraz wyjścia Finlandii z Sojuszu. Ukraina miałaby zostać trwale wykluczona z NATO, a jej porty zdemilitaryzowane. Dodatkowo Rosja zachowałaby wszystkie obecnie okupowane terytoria, a Mołdawia zostałaby przekształcona w federację obejmującą Naddniestrze i Gagauzję.

Powrót do zimnej wojny

Rosja proponuje powrót do granic Sojuszu Północnoatlantyckiego z 1997 roku, czyli sprzed rozszerzenia o państwa Europy Środkowej i Wschodniej. Kreml chce również ograniczenia europejskiego systemu odstraszania nuklearnego, ale nie dotyczy to amerykańskich sił nuklearnych i programu „nuclear sharing”.

Obecne ultimatum jest powtórzeniem żądań, które Kreml przedstawił w grudniu 2021 roku. Stany Zjednoczone i państwa europejskie odrzuciły je wówczas, uznając, że Rosja nie dysponuje wystarczającą siłą, by stawiać tak daleko idące żądania. Niespełna trzy miesiące później Rosjanie rozpoczęli pełnoskalową inwazję na Ukrainę.

Format E5

W odpowiedzi na rosyjskie żądania, po nieformalnym szczycie UE w Dublinie, do rozmów z Rosją wyznaczono format E5: Francji, Niemiec, Wielkiej Brytanii, Włoch i Polski. Udział tych państw w kolejnej rundzie negocjacji oznacza legitymizację rozmów o zmianie dotychczasowego ładu bezpieczeństwa w Europie.

Jednak Europa musi odpowiedzieć sobie na fundamentalne pytanie: czy ma wystarczająco dużo siły, by przeciwstawić się rosyjskiemu dyktatowi? Choć istnieje NATO, a jego siła opiera się na USA, amerykańskie gwarancje bezpieczeństwa budzą wątpliwości. Po raz pierwszy ujawniło się to w 2022 roku, kiedy Rosja rozpoczęła wojnę na Ukraini mimo ostrzeżeń o „atomowych konsekwencjach”.

Wobec tego, państwa Bliskiego Wschodu zaczęły poszukiwać alternatywnych rozwiązań w celu ustanowienia regionalnej równowagi.

Amerykańskie mediacje

Sobotni wpis Jareda Kushnera w mediach społecznościowych wskazuje, że strona amerykańska koncentruje się na „umożliwieniu bezpośredniego dialogu między Moskwą a partnerami europejskimi oraz przygotowaniu programu następnej rundy rozmów trójstronnych”. Słowa Kushnera można interpretować jako zapowiedź włączenia Europejczyków do stołu negocjacyjnego.

Pozostaje jednak pytanie: jak i czyim kosztem miałaby zostać uzgodniona nowa architektura bezpieczeństwa? Rosja, mimo że nie zdołała militarnie podporządkować sobie Ukrainy, ponownie wysuwa to samo ultimatum. Europa stoi przed wyzwaniem, czy jest w stanie obronić obecny ład bezpieczeństwa.