Żołnierze walczą w podziemnych gazociągach. Ich relacje to jak opis piekła
Ukraińscy żołnierze prowadzą tajną operację „Veles” w starych sowieckich gazociągach pod Kupiańskiem, gdzie spędzają nawet 45 dni w ekstremalnie trudnych warunkach.
Po sześciu dniach w ciemności podziemnego gazociągu „Chomik” cieszy się, że znów jest pod gołym niebem. — Szczerze mówiąc, czuję się, jakbym trafił do innego świata — mówi 33-letni ukraiński piechur. Jego oczy błyszczą na twarzy naznaczonej czarnym pyłem i chemicznymi pozostałościami.
Operacja Veles
„Chomik” i jego towarzysz o pseudonimie „Tom” zakończyli misję, podczas której wydobyli ciało poległego kolegi ze starego sowieckiego gazociągu w pobliżu przyfrontowego Kupiańska. Należą do jednostki Chartia, która prowadzi tajną wojskową kontrofensywę pod ziemią.
Według ukraińskich danych w trakcie operacji „Veles” zginęło 100 rosyjskich żołnierzy, a 30 trafiło do niewoli. Operację nazwano od słowiańskiego boga podziemi, jednak rzeczywistość w gazociągach jest daleka od sielanki.
Żołnierze jednostki Chartia prowadzą podziemną wojnę w systemie wąskich, nieczynnych sowieckich gazociągów. Żyją pod ziemią nawet 45 dni w rurach o średnicy od 1 do 1,2 m. Bez światła dziennego, w nieustannym odorze gazu ziemnego, chemikaliów, zwłok i odchodów.
Walka w tunelach
Miasto Kupiańsk leży w tak zwanej strefie śmierci, szerokiej miejscami na 50 km, gdzie drony kamikadze rzucają się na wszystko, co się porusza. Aby uniknąć tego zagrożenia, walka zeszła pod ziemię.
Początkowo to Rosjanie wykorzystywali taktyczną przewagę tuneli, by przedostawać się za ukraińskie linie. W czasie operacji „Veles” żołnierzom jednostki Chartia, wspieranym przez oddziały szturmowe i operatorów dronów na powierzchni, udało się odepchnąć rosyjską armię o dobre 15 km.
Na początku Rosjanie znajdowali się całkowicie w naszym rejonie działań — a dokładniej: w gazociągu — mówi „Zanuda” ze swojego podziemnego stanowiska dowodzenia. — Nasz plan zakładał ich wyparcie. To już nam się udało.
Ekstremalne warunki
Kort, 22-letni dowódca plutonu piechoty, spędził w ubiegłym miesiącu 18 dni w gazociągu. Opowiada, że ukraińskich i rosyjskich żołnierzy w gazociągu dzielą jedynie barykady z worków z piaskiem. Obie strony wykorzystują te prowizoryczne osłony, by chronić się przed odłamkami granatów i kulami.
Kort wspomina 24 godziny, podczas których utknął między barykadami, śpiąc między trzema rosyjskimi ciałami. Opisuje fizyczne skutki życia w tunelach jako koszmar. Żołnierze mają osłabiony układ odpornościowy, wymiotują, mają uszkodzenia skóry, kaszlą krwią, a czasem tracą przytomność z powodu braku tlenu.
Inny żołnierz o pseudonimie „Viking” był w gazociągu trzy razy, raz przez 45 dni. Do przemieszczania się używają prowizorycznego wózka, który nazywają „metrem z Kupiańska”. — Zapach gazu — potrzeba trzech albo czterech dni, żeby w ogóle się do niego przyzwyczaić — mówi „Viking”.
Nowa forma walki
Ukraina, jako kraj tranzytowy dla gazu i ropy, dysponuje rozległą siecią rurociągów o łącznej długości ponad 3000 km, które biegną pod dużą częścią frontu liczącego ok. 1200 km. To nadaje wojnie kolejny wymiar.