
Polacy mają problem z wiedzą o inwestowaniu. Nowe badanie ujawnia braki - PulsHR.pl
Nowe badanie ujawnia, że Polacy mają poważne braki w wiedzy finansowej, szczególnie w zakresie dywersyfikacji ryzyka inwestycyjnego.
Jeden błąd, uwzględniając odpowiedzi „nie wiem”, popełniło 24 proc. badanych, a 10 proc. nie odpowiedziało poprawnie na żadne pytanie. Średnia liczba prawidłowych odpowiedzi wyniosła 2,6 na cztery możliwe.
Najłatwiejsze okazało się pytanie o zysk z konta oszczędnościowego - poprawnie odpowiedziało na nie 76 proc. respondentów. Natomiast 72 proc. badanych prawidłowo oceniło wpływ inflacji przewyższającej oprocentowanie oszczędności na siłę nabywczą pieniądza.
Uczestnicy badania mieli wyobrazić sobie, że mają 100 zł na koncie oszczędnościowym, na którym oprocentowanie wynosi 2 proc. rocznie, i wskazać, ile pieniędzy mieliby na tym koncie po 5 latach, gdyby pieniądze przez cały ten czas pozostawały na koncie.
Dywersyfikacja ryzyka inwestycyjnego
Największa luka w wiedzy dotyczyła dywersyfikacji ryzyka. Poprawnej odpowiedzi udzieliło 46 proc. respondentów, a 43 proc. wskazało „nie wiem”. Badani mieli ocenić, czy zakup akcji pojedynczej spółki zazwyczaj wiąże się z mniejszym ryzykiem niż inwestowanie w portfel funduszu akcji.
Mężczyźni uzyskali średnio 2,8 poprawnych odpowiedzi, a kobiety 2,3. Najniższy wynik odnotowano wśród osób w wieku 18-24 lat - 2,3, a najwyższy w grupie powyżej 55 lat - 2,9.
Wynik zależał również od wykształcenia: osoby z wyższym wykształceniem uzyskały średnio 3 poprawne odpowiedzi, a respondenci z wykształceniem podstawowym, gimnazjalnym lub niższym - 1,6.
Pod względem miejsca zamieszkania najniższą średnią uzyskali mieszkańcy wsi - 2,4. Najwyższą odnotowano w Warszawie - 3, a także w miastach liczących od 500 tys. do 1 mln mieszkańców - 2,8.
Edukacja finansowa
PIE zwrócił uwagę, że niski odsetek poprawnych odpowiedzi dotyczących dywersyfikacji wskazuje na potrzebę edukacji finansowej w zakresie podstaw inwestowania. Jest to szczególnie istotne w kontekście osobistych kont inwestycyjnych (OKI), które mają zostać wprowadzone w styczniu 2027 r.
Instytut zaznaczył, że podobne trudności z tym zagadnieniem widać było w badaniu z 2023 r. Wówczas poprawnie na pytanie o dywersyfikację odpowiedziało 67 proc. respondentów wobec 84 proc. w pytaniu o zysk z oszczędności i 74 proc. w pytaniu o inflację.
Zdaniem instytutu edukacja dotycząca podstaw inwestowania i mechanizmów rynku finansowego powinna być stałym elementem polityki publicznej, również przy wdrażaniu nowych rozwiązań, takich jak OKI.