Ten nowotwór może nie boleć i rozwijać się bardzo szybko. Ekspertka o objawach u chłopców

W przedziale wiekowym 15-19 lat guzy jądra stanowią najważniejszy temat w obszarze zdrowia męskiego. Wywodzą się one przede wszystkim z komórek rozrodczych, a ich biologia oraz obraz histopatologiczny w dużej mierze zależą od wieku pacjenta i momentu pokwitania - tłumaczy prof. Anna Raciborska, specjalistka chorób dzieci, hematolog i onkolog dziecięcy.

Prof. Paweł Wiechno z Narodowego Instytutu Onkologii podkreśla, że większość jego pacjentów stanowią mężczyźni młodzi i bardzo młodzi, a kluczowe dla rokowania pozostaje wczesne rozpoznanie choroby. - Im wcześniej wykryjemy nowotwór jądra, tym rokowania pacjenta są lepsze - zaznacza ekspert.

Rodzaje nowotworów

Wiek ma znaczenie dla rodzaju nowotworu. U dzieci poniżej piątego roku życia najczęstszym, choć skrajnie rzadkim złośliwym nowotworem jądra jest guz pęcherzyka żółtkowego. U nastolatków w wieku 12-18 lat dominują nowotwory zarodkowe nienasieniakowe, stanowiące ponad 50 procent przypadków w tej grupie. U młodych dorosłych rośnie natomiast udział nasieniaków.

Różnice nie dotyczą jedynie rodzaju nowotworu, ale także tempa jego rozwoju. Niektóre nowotwory nienasieniakowe mogą postępować bardzo szybko, a istotna progresja choroby może nastąpić już w ciągu kilku tygodni. Nasieniaki zazwyczaj rozwijają się wolniej - wskazuje prof. Raciborska.

Objawy i samobadanie

Problem w tym, że choroba może długo nie dawać dolegliwości bólowych. - Nowotwór jądra najczęściej jest niebolesny. Do objawów, które powinny wzbudzić czujność, należą niebolesny guzek, stwardnienie lub powiększenie jądera, zmiana konsystencji w dotyku oraz uczucie ciężkości w mosznie - podkreśla prof. Raciborska.

Pierwszym objawem może być guzek albo uczucie ciężaru, natomiast ból występuje rzadziej. W wykryciu choroby przeszkodą może być również wstyd i strach przed rozmową o zmianach pojawiających się w okolicach intymnych.

Rola rodziców

W wykrywaniu tego typu nowotworów rola rodziców jest kluczowa. Zbyt gwałtowna, nadmiernie emocjonalna reakcja na zgłaszane przez dziecko drobne dolegliwości może sprawić, że nastolatkowi trudniej będzie powiedzieć o poważniejszym problemie - zaznacza hematolożka.

Eksperci podkreślają, że rozmowa o zdrowiu intymnym nie powinna zaczynać się dopiero w momencie pojawienia się objawów. Chodzi o to, by nastolatek wiedział, że niepokojącą zmianę może zgłosić rodzicom bez wstydu.

Leczenie i płodność

Nowotwory jąder należą do najlepiej rokujących nowotworów złośliwych. - Pięcioletnie przeżycie w przypadku choroby ograniczonej do jądra wynosi około 99 procent, a dla wszystkich stadiów zaawansowania łącznie - około 95 procent - wskazuje prof. Raciborska.

Wczesne wykrycie sprawia, że często wystarcza sam zabieg chirurgiczny, co przy prawidłowej funkcji drugiego jądra pozwala zachować sprawność seksualną oraz możliwość naturalnego ojcostwa - dodaje.

Nowotwór jądra na wczesnych etapach, kiedy leczenie często ogranicza się wyłącznie do usunięcia jądra, nie ma większego wpływu na płodność pacjenta - wskazuje prof. Wiechno. Dla chłopców, którzy osiągnęli odpowiedni etap dojrzewania, możliwe jest zamrożenie nasienia, finansowane ze środków publicznych.