Inflacja w Polsce 3,5% i PKB 3,5%. GUS: paliwa tanieją, węgiel drożeje, gospodarka zwalnia w III kwartale - Forex Club
GUS opublikował dane, według których inflacja w październiku spadła do 3,5% r/r, a PKB w III kwartale wzrósł o 3,5% r/r, wyraźnie wolniej niż w poprzednim kwartale.
Główny Urząd Statystyczny opublikował dwa kluczowe odczyty, oba na poziomie 3,5%. Inflacja w październiku spadła do górnej granicy pasma odchyleń od celu NBP, podczas gdy PKB w III kwartale wzrósł o 3,5% rok do roku, wyraźnie wolniej niż w II kwartale, gdy wyniosła 4,1%. Na pierwszy rzut oka wygląda to na komfortową sytuację dla Rady Polityki Pieniężnej, ale szczegóły pokazują, że ta poprawa może być krótkotrwała.
Spadek inflacji zawdzięczamy CPN
Ostateczne dane za październik potwierdziły szybki szacunek. Ceny konsumpcyjne wzrosły o 3,5% r/r i spadły o 0,4% m/m. We wrześniu inflacja wynosiła 4,1%. Towary podrożały o 2,9%, a usługi o 4,9%. Spadek zawdzięczamy niemal w całości transportowi, którego ceny spadły o 6,1% m/m, obniżając inflację o 0,69 pkt proc.
Od 3 października działa program CPN, który obniżył VAT na paliwa z 23% do 8% i wprowadził ceny maksymalne. Paliwa do prywatnych samochodów potaniały o 9,7% w ciągu miesiąca: benzyna o 12%, a olej napędowy o 9%. Mimo to paliwa są droższe o 21,7% r/r, a sam diesel o 31,1%. Bez CPN inflacja wyniosłaby ok. 4,2%.
Program obowiązuje do 31 grudnia. W pozostałych kategoriach ceny rosły - koszty utrzymania mieszkania i nośników energii wzrosły o 5,7% r/r. Początek sezonu grzewczego mocno podniósł ceny opału - węgiel podrożał o 11,2% m/m i jest o 25,3% droższy niż przed rokiem.
Żywność przestaje obniżać inflację
GUS nieco podwyższył dane o cenach żywności - według ostatecznych danych w październiku podrożała o 0,4% m/m. Rok do roku jest nadal minimalnie tańsza (-0,1%), ale tendencja się odwraca. To drugi z rzędu miesiąc, w którym roczna deflacja cen żywności się zmniejsza.
Spadki cen widać w kilku kategoriach - masło jest tańsze o 20,9% r/r, cukier o 17,7%, wieprzowina o 7,9%. Mocno drożeją warzywy: papryka o 19,5% m/m, a pomidory o 9,5% m/m. Najmocniej podrożały papierosy - o 19,2% r/r.
Tylko ceny żywności dadzą około 1,5 pkt proc. zmiany na całym wskaźniku inflacji pomiędzy latem br. a jesienią 2027 r.
Gospodarka zwalnia, RPP w dylemacie
PKB w III kwartale wzrósł o 3,5% r/r, słabiej od prognoz 3,6%. W ujęciu kwartalnym wzrost wyniósł 0,8% wobec 1,1% kwartał wcześniej. Spowolnienie objęło niemal całą gospodarkę - od budownictwa, przez przemysł, po handel i usługi.
Całoroczne prognozy pozostają aktualne - NBP zakłada wzrost PKB w 2026 o 3,6%, podobnie Bank Światowy. Komisja Europejska i Fitch spodziewają się 3,5%, a MFW 3,4%. Mniejsze wydatki z KPO mają obniżyć wzrost PKB do 2,8% w latach 2027-2028.
Dla RPP oba odczyty mają mniejsze znaczenie niż prognozy. Stopa referencyjna wynosi 3,75% od marca. NBP przewiduje jednak, że inflacja wzrośnie do 3,8% w IV kwartale, a w pierwszej połowie 2027 do 4,6%. Do pasma odchyleń od celu wróci dopiero w I kwartale 2028.
Gdyby opisane ryzyka zaczęły się materializować, Rada jest w pełni gotowa do zdecydowanej reakcji i nie będzie zwlekać.
Najbliższe tygodnie przyniosą odpowiedzi na kilka pytań. NBP poda dane o inflacji bazowej za październik, URE zdecyduje o taryfach na gaz i prąd na 2027 rok, a rząd o przedłużeniu programu CPN. Jeśli w styczniu wygaśnie program CPN, a jednocześnie wzrosną taryfy, inflacja może szybko przekroczyć 4%.