Nawrocki zdecyduje o blokowaniu treści w internecie. Rząd ujawnia alarmujące dane
Minister cyfryzacji Krzysztof Gawkowski zaapelował do prezydenta Karola Nawrockiego o podpisanie ustawy o blokowaniu nielegalnych treści w internecie. Decyzja ma zapaść najpóźniej w piątek 13 listopada.
Ustawa stanowi drugą część przepisów umożliwiających stosowanie w Polsce uregulowań DSA, unijnego aktu nakładającego odpowiedzialność na platformy takie jak Facebook, TikTok itp. za publikowane na nich treści. W dużym skrócie chodzi o egzekwowanie od platform cyfrowych przestrzegania praw ich użytkowników: szybkie usuwanie nielegalnych i szkodliwych treści, czy odblokowywanie niesłusznie unieruchomionych kont.
Ustawa została skierowana do podpisu prezydenckiego 23 października. Wcześniej, 8 października, po atakach „nożowników” w polskich szkołach i apelu premiera Donalda Tuska – przyjął ją Sejm.
Czarna księga młodych ofiar
W czwartek minister cyfryzacji przedstawił raport zatytułowany „Czarna księga młodych ofiar platform cyfrowych w Polsce”. Wynikało z niego, że 45 proc. dzieci i nastolatków w Polsce miało styczność z agresją seksualną w sieci.
Musimy zmusić platformy cyfrowe do działania, do tego, żeby szybko i bezwzględnie zdejmowały nieprawdziwe informacje, żeby walczyły z dezinformacją
Publikacja resortu cyfryzacji stanowi podsumowanie danych zebranych przez krajowe i zagraniczne instytucje na temat przemocy rówieśniczej, cyberagresji seksualnej, fikcyjności kontroli wieku przez platformy, nowych zagrożeń wynikających z upowszechniania się treści generowanych przez sztuczną inteligencję.
„Obraz, jaki wyłania się z dokumentu, jednoznacznie dowodzi, że samoregulacja cyfrowych gigantów poniosła całkowitą klapę, a rodzice i szkoła zostali pozostawieni sami sobie w walce z algorytmami zaprojektowanymi tak, by uzależniać i żerować na skrajnych emocjach” – czytamy w streszczeniu opracowania MC.
Przytoczono w nim dane mówiące o przemocy rówieśniczej i osamotnieniu ofiar. 39 proc. polskich nastolatków miało doświadczyć cyberprzemocy, a u blisko co czwartej osoby (24 proc.) nękanie powracało co najmniej raz w miesiącu. Aż 47 proc. pokrzywdzonych uczniów nikomu o tym nie powiedziało i nie podjęło żadnych działań.
Blisko połowa badanych nastolatków (45,5 proc.) w wieku 14–18 lat padła w ostatnim roku ofiarą cyberagresji seksualnej. Co dziesiątemu uczniowi (10,6 proc.) grożono ujawnieniem materiałów intymnych. Ponad 70 proc. pokrzywdzonych ukryło najbardziej dotkliwy incydent przed dorosłymi, a 76,5 proc. ofiar nie znało tożsamości swojego oprawcy.
Choć regulaminy platform formalnie wymagają ukończenia 13 lat, aby ktoś mógł z nich korzystać, z samego TikToka w Polsce korzysta aktywnie około 760 tysięcy dzieci w wieku 7–12 lat, a z Instagrama – blisko 290 tysięcy. „Średni wiek pierwszego kontaktu z pornografią w sieci wynosi w Polsce 11 lat i 3 miesiące” – podano.
Prawna batalia trwa od dwóch lat
Batalia o wdrożenie przepisów umożliwiających korzystanie z regulacji DSA w Polsce trwa od około 2 lat. 18 grudnia 2025 r. Sejm przyjął ustawę o zmianie ustawy o świadczeniu usług drogą elektroniczną. W styczniu br. prezydent zawetował ją i zaapelował o szybkie przygotowanie lepszej wersji.
Powodem były paragrafy dotyczące mechanizmu usuwania nielegalnych treści. Zostały one wydzielone do osobnej ustawy, a 25 września prezydent podpisał niezawierającą ich ustawę o zmianie ustawy o świadczeniu usług drogą elektroniczną oraz niektórych innych ustaw, która stanowi wdrożenie pierwszej puli przepisów DSA.
Dotyczą one podziału kompetencji wśród organów państwa, nakładania kar i mechanizmów ich egzekwowania. Od tamtej pory do nowej roli przygotowuje się prezes Urzędu Komunikacji Elektronicznej. Od 6 listopada jest koordynatorem ds. usług cyfrowych i zachęca użytkowników do składania skarg dot. podejrzenia naruszenia przepisów DSA.
„Skargi mogą dotyczyć m.in. nieprzestrzegania przez dostawców obowiązków związanych z moderowaniem treści, uzasadnianiem decyzji o ograniczeniu dostępu do treści lub kont użytkowników czy zapewnieniem mechanizmów odwoławczych” – podał urząd.
W styczniu br. wetując pierwszą ustawę, prezydent argumentował, że nie zgadza się na ograniczanie wolności słowa i wprowadzenie administracyjnej cenzury, którą mogłyby być decyzje urzędników o tym, które treści należy usuwać. Karol Nawrocki domagał się kontroli sądowej nad decyzjami w tej sprawie, porównując prezesa UKE do orwellowskiego Ministerstwa Prawdy.
Ministerstwo Cyfryzacji argumentowało, że wnoszenie spraw do sądu wydłuży reakcję państwa, a w konsekwencji może uniemożliwić ukaranie winnego i zapobieganie powtarzaniu się sytuacji. Według resortu cyfryzacji przepisy zmieniono zgodnie ze zgłoszonymi przez prezydenta uwagami. Urzędowa decyzja o blokowaniu treści ma dotyczyć tylko katalogu najcięższych przestępstw, a niezadowolone z decyzji strony będą mogły zgłosić sprzeciw do sądu.