Elastyczność, czyli jak kupować gaz i na tym zyskać

Wysokie ceny gazu ziemnego na rynkach europejskich, sięgające na holenderskiej giełdzie TTF 100 euro/MWh, oraz początek sezonu grzewczego, który tradycyjnie rozpoczyna się w październiku, przekładają się na wzrost cen także w Polsce. Średnia cena gazu na rynku spot wyniosła 408,58 zł/MWh i była o 64,23 zł/MWh wyższa niż miesiąc wcześniej.

Z kolei na rynku terminowym średnia cena kontraktu z dostawą w 2027 r. osiągnęła w październiku 330,70 zł/MWh, czyli o 64,47 zł/MWh więcej niż we wrześniu 2026 r. Wzrost cen następuje w momencie, gdy wiele firm przygotowuje się do zawarcia nowych umów na zakup gazu na przyszły rok.

Przyczyny wzrostu cen

Decyzję o podpisywaniu nowych kontraktów warto poprzedzić analizą przyczyn obecnego wzrostu cen. Wynika on nie tylko z typowego dla tej pory roku zwiększonego zapotrzebowania na gaz, lecz także z czynników geopolitycznych. Kluczowe znaczenie ma wojna w Zatoce Perskiej, która miała potrwać kilka tygodni, tymczasem trwa już od kilku miesięcy i nie widać perspektyw jej zakończenia.

Jednym z głównych czynników jest zamknięcie przez Iran cieśniny Ormuz i związany z tym niemal całkowity spadek dostaw katarskiego LNG do Europy od marca 2026 r. Katar odpowiadał bowiem za 12 proc. dostaw LNG do Europy. Ograniczenie tego źródła wymusza poszukiwanie alternatywnych dostawców, przede wszystkim w USA, co dodatkowo podbija ceny.

Rynek polski w europejskim kontekście

Polski rynek nie funkcjonuje w oderwaniu od europejskiego. W Unii Europejskiej wciąż zmienia się struktura dostaw surowca. Rośnie znaczenie LNG, podczas gdy udział gazu rosyjskiego stał się marginalny. Zmiana kierunków dostaw do Polski ze wschodnich na zachodnie oznacza jednak większą zależność od sytuacji na światowych rynkach.

Na hurtowe ceny gazu coraz silniej wpływają takie czynniki, jak poziom zapasów, temperatury, popyt czy dostępność LNG. Od 2022 r. polski rynek gazu jest już trwale powiązany z europejskim systemem cenowym.

Modele zakupu dla firm

Przedsiębiorcy mogą wybierać spośród różnych modeli rozliczeń, dostosowując je do własnych potrzeb. Jednym z rozwiązań są kontrakty ze stałą ceną, które zapewniają przewidywalność kosztów, ale wiążą się z ryzykiem, że w trakcie obowiązywania umowy ustalona cena okaże się wyższa od aktualnych stawek rynkowych.

Alternatywą są produkty indeksowane, w których cena gazu jest powiązana z bieżącymi notowaniami, oraz produkty transzowe, pozwalające na określanie cen surowca etapowo. Model transzowy zapewnia większą elastyczność, ale wymaga aktywnego śledzenia sytuacji na rynku i podejmowania decyzji o tym, kiedy ustalić cenę dla kolejnej partii gazu.

Podstawą wyboru powinien być rachunek ekonomiczny. Zakup gazu musi odpowiadać potrzebom przedsiębiorstwa i uwzględniać jego cele biznesowe, w tym koszty produkcji oraz oczekiwaną marżę. Dlatego w razie wątpliwości warto skorzystać z pomocy opiekuna handlowego, który może przedstawić dostępne rozwiązania.