Hejter nie ukryje się za awatarem? Weryfikacja tożsamości, zakaz social mediów do 15 lat i decyzja w sprawie DSA - Zero.pl
Prezydent Karol Nawrocki do 13 listopada musi podjąć decyzję w sprawie drugiej ustawy wdrażającej unijny Akt o Usługach Cyfrowych (DSA), która ma zmienić zasady działania mediów społecznościowych w Polsce.
Decyzja prezydenta zapadnie w piątek, 13 listopada. To już druga próba wdrożenia unijnego Aktu o Usługach Cyfrowych (DSA) w Polsce. Prezydent Nawrocki zawetował wcześniejszą wersję przepisów, argumentując, że chronią one wolność słowa. Tym razem jednak presja społeczna po serii dramatycznych ataków w polskich szkołach może wpłynąć na jego decyzję.
O co chodzi w ustawie?
Nowa ustawa tworzy krajowe procedury szybkiego reagowania na treści nielegalne. Gdy w internecie pojawia się materiał naruszający polskie prawo – od nawoływań do przemocy po oszustwa reklamowe – uprawnione organy będą mogły skutecznie domagać się od gigantów blokowania bezprawnych treści. Użytkownicy zyskają prawo do odwołania się od takiej decyzji.
Unijne rozporządzenie DSA już obowiązuje w Polsce, a pierwsza ustawa wskazała Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej jako koordynatora ds. usług cyfrowych. Brakowało jednak krajowych mechanizmów egzekwowania tych przepisów.
Obawy przed cenzurą
Przeciwnicy regulacji oraz środowiska wolnościowe ostrzegają przed ryzykiem cenzury prewencyjnej. Ich zdaniem administracyjna procedura blokowania wpisów otwiera pole do politycznych nadużyć i uciszania krytyków władzy pod pretekstem walki z dezinformacją.
Obawy te są jednak nieuzasadnione – przepisy nie ustanawiają ogólnego zakazu dezinformacji, a zakres interwencji ogranicza się do treści bezprawnych w świetle polskiego prawa. Procedury obejmują kontrolę sądową.
Zakaz dla dzieci
Rząd planuje wprowadzić zakaz korzystania z mediów społecznościowych przez dzieci poniżej 15. roku życia. Wicepremier i minister cyfryzacji Krzysztof Gawkowski zapowiedział, że zakaz wejdzie w życie do czerwca lub września 2027 r., choć wcześniejsze deklaracje mówiły o styczniu 2027 r.
Obecna weryfikacja wieku w internecie nie działa – wystarczy, że ośmiolatek poda, że ma więcej lat. Skuteczna weryfikacja wymagałaby narzędzi takich jak mObywatel lub Europejski Portfel Tożsamości Cyfrowej.
Rozmawiając dwa tygodnie temu z wicepremierem i ministrem cyfryzacji Krzysztofem Gawkowskim, usłyszałem zapowiedź, że zakaz wejdzie w życie do czerwca lub września 2027 r.
Algorytmy i przemoc
Problemem są algorytmy rekomendacyjne, które zoptymalizowano pod kątem maksymalizacji zaangażowania za wszelką cenę. Treści szokujące i agresywne rozprzestrzeniają się szybciej niż materiały merytoryczne, narażając dzieci na patostreamy, promocję anoreksji czy samookaleczeń.
Skutki widzimy w świecie rzeczywistym – w przepełnionych szpitalach psychiatrycznych i na szkolnych korytarzach. Akty agresji nastolatków to finał długotrwałego procesu cyfrowej socjalizacji, gdzie przemoc staje się normą.
Państwo wyznaczyło już granice, wprowadzając zakaz patostreamingu. To jednak dopiero początek drogi do zdrowszej przestrzeni cyfrowej, gdzie bezpieczeństwo najmłodszych będzie priorytetem ponad podziałami politycznymi.