Sąd Najwyższy zajmie się wyrokami TK. Chodzi o nieopublikowane orzeczenia
Sąd Najwyższy w składzie trzech połączonych Izb zajmie się 18 listopada pytaniami prezes Izby Cywilnej Joanny Misztal-Koneckiej dotyczącymi obowiązywania wyroków Trybunału Konstytucyjnego mimo braku ich publikacji w Dzienniku Ustaw.
W środę 18 listopada Sąd Najwyższy rozpozna wniosek prezes Izby Cywilnej Joanny Misztal-Koneckiej o zbadaniu, czy wyroki Trybunału Konstytucyjnego obowiązują od momentu ogłoszenia, nawet gdy rząd nie opublikował ich w Dzienniku Ustaw.
Zgromadzenie obejmie skład połączonych Izb: Cywilnej, Pracy i Ubezpieczeń Społecznych oraz Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych. Posiedzenie odbędzie się o godz.
Wniosek zarejestrowano 2 listopada i składa się z trzech pytań. Sąd ma ustalić, czy organy władzy publicznej są zobowiązane do uznawania mocy wiążącej orzeczenia TK ogłoszonego na sali rozpraw przed jego publikacją, oraz czy można wznowić postępowanie cywilne na podstawie takiego wyroku.
Jeśli skład trzech Izb odpowie na te pytania twierdząco, wskazałoby to, że trzymiesięczny termin na złożenie skargi o wznowienie postępowania liczy się od dnia ogłoszenia orzeczenia przez Trybunał.
Prezes Misztal-Konecka zapytała również, czy podstawą wznowienia postępowania może być orzeczenie TK stwierdzające niekonstytucyjność przepisu tylko w pewnym zakresie, a nie całego.
Na sprawozdawców tej sprawy wyznaczono sędziów: Beatę Janiszewską i Marcina Łochowskiego z Izby Cywilnej oraz Aleksandra Stępkowskiego z Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych.
Odmowa publikacji wyroków TK
Konieczność przedstawienia wskazanych zagadnień prawnych powstała w znacznej mierze w związku z trwającą od wielu miesięcy praktyką władzy wykonawczej polegającą na odmowie publikacji orzeczeń Trybunału Konstytucyjnego.
Według Sądu Najwyższego odmowa publikacji doprowadziła do sytuacji, w której nieopublikowanych pozostaje kilkadziesiąt orzeczeń. Od kwietnia 2024 r. do 30 października br. nieopublikowanych zostało łącznie 85 wyroków TK.
Rząd nie publikuje wyroków od 2024 r., powołując się na uchwałę Sejmu z marca 2024 r., która kwestionowała prawidłowość obsady Trybunału.
W uchwale tej Sejm stwierdził, że „uwzględnienie w działalności organu władzy publicznej rozstrzygnięć TK wydanych z naruszeniem prawa może zostać uznane za naruszenie zasady legalizmu przez te organy”.
Z kolei w przyjętej w grudniu 2024 r. uchwale rządu stwierdzono, że ogłaszanie w dziennikach urzędowych rozstrzygnięć TK mogłoby doprowadzić do utrwalenia stanu kryzysu praworządności.
Jak dodano, „nie jest dopuszczalne ogłaszanie dokumentów, które zostały wydane przez organ nieuprawniony”.
Zgodnie z art. 190 Konstytucji orzeczenia TK mają moc powszechnie obowiązującą, są ostateczne i podlegają niezwłocznemu ogłoszeniu w organie urzędowym i wchodzą w życie z dniem ogłoszenia. Publikację w Dzienniku Ustaw zarządza premier.
Podobne zagadnienia przed NSA
Zbliżonymi kwestiami zajmował się niedawno Naczelny Sąd Administracyjny. Problem wyniknął na kanwie zagadnienia sformułowanego w związku z jednym z wniosków o wznowienie postępowania sprawy tzw. testu bezstronności sędzieja.
W końcu października br. siedmioro sędziów NSA pod przewodnictwem prezesa Izby Finansowej NSA Jana Rudowskiego podjęło uchwałę pozostawiającą przedstawione zagadnienie prawne bez rozpoznania.
W uzasadnieniu wskazano, że prawodawca wyraźnie powiązał początek biegu terminu na wniesienie skargi o wznowienie sprawy z wejściem w życie orzeczenia TK.
Powiązane
