Choroba pracownika będzie problemem dla firm. W przepisach na 2027 r. jest luka

Od 1 stycznia 2027 r. wiele firm zetknie się z poważnym problemem związanym z wypłatą zasiłków chorobowych. Nowe przepisy wprowadzą tzw. jeden okres zasiłkowy, który obejmie wszystkie miejsca zatrudnienia pracownika, niezależnie od tego, ilu pracodawców go zatrudnia. Problem polega na tym, że firmy nie będą miały dostępu do danych o zwolnieniach lekarskich z innych tytułów, choć to na nich spadnie odpowiedzialność za prawidłowe rozliczenie.

— W ustawie jest luka — mówi Izabela Leśniewska, doradca podatkowy w Alo-2. Płatnicy składek ZUS, czyli pracodawcy zatrudniający ponad 20 ubezpieczonych, będą musieli samodzielnie wypłacać zasiłki, a później potrącać je ze składek. Jeśli jednak pracownik jest zatrudniony w kilku miejscach, firma nie będzie wiedziała, czy zwolnienie lekarskie nie obejmuje też okresu pracy u innego pracodawcy.

Jak działa system zasiłkowy

Obecnie, gdy pracownik zachoruje, pracodawca wypłaca mu wynagrodzenie chorobowe przez 14 dni (jeśli pracownik ukończył 50 lat) lub 33 dni (gdy nie ukończył 50 lat). Po tym czasie, jeśli zwolnienie się przedłuża, wypłacany jest zasiłek chorobowy. Firmy zatrudniające powyżej 20 pracowników wypłacają zasiłki samodzielnie, mniejsze firmy składają dokumenty do ZUS.

Przykładowo, jeśli pracownik jest zatrudniony u dwóch pracodawców i zgłosi się na zwolnienie tylko do jednego z nich, firma może wypłacić zasiłek bez wiedzy, że pracownik jest niezdolny do pracy również w drugim miejscu. Pracownik ma obowiązek poinformować płatnika o okresie zwolnienia, ale nie ma na to żadnych sankcji.

Stanowisko ZUS

ZUS w odpowiedzi na pytania Business Insider Polska wskazał, że zgodnie z nowymi przepisami, jeśli praca może być wykonywana w okresie niezdolności do pracy z innego tytułu, na żądanie ubeipaczonego można nie wystawić zwolnienia z tego tytułu. Zaznaczył też, że ubezpieczony jest obowiązany poinformować płatnika o okresie zwolnienia.

Zakład dodał, że w przypadku wątpliwości płatnik może wystąpić do ZUS z wnioskiem o ustalenie uprawnień do zasiłku. Jednak Izabela Leśniewska zwraca uwagę, że ZUS nie odniósł się do istoty problemu — co zrobić, gdy pracownik nie poinformuje o drugiej pracy.

Ryzyko dla firm

Jeśli firma wypłaci zasiłek nienależnie, będzie musiała go skorygować, zwrócić wraz z odsetkami, a w skrajnych przypadkach poniesie odpowiedzialność karną. Będzie też mogła domagać się zwrotu od pracownika, ale jak podkreśla Leśniewska, będzie to trudne, bo trzeba udowodnić, że pracownik działał w złej wierze.

— To osłabia późniejsze żądanie zwrotu od ubezpieczonego, bo firma musiałaby wykazać, że działał on w złej wierze, co będzie niezwykle trudne — mówi doradca podatkowy. Dodaje, że ZUS nie odniósł się też do kwestii wypłaty zasiłku w czasie oczekiwania na decyzję.