Miasta już tak łatwo nie zrezygnują z przetargów. Zaostrza się linia orzecznicza
Sądy coraz surowiej oceniają praktyki samorządów w zakresie udzielania zamówień in-house własnym spółkom komunalnym.
Prawomocne już orzeczenia dotyczą tzw. zamówień in-house. Przepisy pozwalają miastom udzielać ich z wolnej ręki własnym spółkom komunalnym, ale tylko wówczas, gdy te ponad 90 proc. swej działalności świadczą na rzecz macierzystych jednostek.
Założenie jest proste – jeśli spółka miejska realizuje w zdecydowanej większości zadania publiczne, to absurdalne byłoby, aby rywalizowała o nie w przetargach z prywatnymi firmami.
Ominięcie przepisów
Wiele spółek komunalnych działa jednak z powodzeniem także na rynkach komercyjnych i nie zamierza rezygnować z dochodowego biznesu. Tyle, że wówczas nie spełniają wspomnianego warunku do zastosowania procedury in-house.
Niektóre samorządy zaczęły stosować pewien wybieg, który jeszcze do niedawna pozwalał im na ominięcie ograniczeń wynikających z prawa zamówień publicznych. Tworzono spółki-córki, do których przerzucano działalność komercyjną.
Wówczas spółka-matka mogła wykazać, że pracuje wyłącznie na rzecz miasta. Albo też na odwrót – spółka-córka skupiała się na realizacji zadań na rzecz własnej gminy.
Nowe wyroki
Taka reorganizacja pozwalała nie sięgać do historycznych danych, które nie dowodziły świadczenia ponad 90 proc. działalności na rzecz miasta. Miasta pokazywały prognozy finansowe dotyczące nowo powoływanych spółek, które miały potwierdzać spełnienie warunków do zastosowania in-house i udzielenia zamówienia z wolnej ręki.
Najczęściej dotyczyło to zamówień na odbiór odpadów. Teraz jednak zmiana orzecznictwa utrudni samorządom takie praktyki.