Nowy podatek uderzy w Orlen. Rząd chce za te pieniądze zamrozić ceny gazu
Rząd planuje zamrozić ceny gazu dla gospodarstw domowych i instytucji publicznych w 2027 roku, finansując to daniną od importerów, głównie Orlenu.
Blisko 500 zł za MWh kosztował gaz ziemny na Towarowej Giełdzie Energii 2 listopada. W ciągu ostatnich kilku dni jednak cena spadła wraz z informacjami o zawieszeniu broni w Zatoce Perskiej, choć biorąc pod uwagę doświadczenia z ostatnich miesięcy, a w tych informacjach wydaje się więcej nadziei, aniżeli realnych przesłanek do unormowania się sytuacji.
Na polskiej TGE ceny błękitnego surowca spadły 10 listopada poniżej 400 zł za MWh z dostawą na dzień następny. Spadają także ceny za dostawą na 2027 r. z 376 zł za MWh notowana na początku listopada do 317,5 zł za MWh. Cena i tak jest bardzo wysoka, bo średnia cena w styczniu dla tych dostaw wynosiła 132 zł za MWh, w marcu 192 zł, dalej 266 zł we wrześniu, przebijając próg 300 zł za MWh w październiku.
Mimo spadających cen ryzyko znaczących podwyżek cen w przyszłym roku dla gospodarstw domowych jest bardzo wysokie. Stąd planowana interwencja rządu w postaci mrożenia cen. Płatnikiem planowanej daniny będzie prawdopodobnie tylko Orlen. Od momentu, kiedy na początku listopada pojawiły się przecieki, że do mrożenia dojdzie, wartość Orlenu spadła o 12,7 proc.
Ile zapłacimy za gaz w 2027 r.?
Autorem projektu ustawy o szczególnej ochronie niektórych odbiorców paliw gazowych w 2027 r. w związku z sytuacją na rynku gazu, jest Ministerstwo Energii. W wykazie wskazano, że istotnym czynnikiem ryzyka są zakłócenia w transporcie LNG przez cieśninę Ormuz, które doprowadziły do ograniczenia dostaw z regionu Zatoki Perskiej i wywarły silną presję wzrostową na ceny gazu w Europie i Azji.
Celem projektu ma być ograniczenie wpływu niestabilności rynku gazu na odbiorców wymagających szczególnej ochrony oraz zapewnienie im większej przewidywalności kosztów w 2027 r. Projekt przewiduje czasowe ustalenie maksymalnej ceny paliw gazowych dla tzw. odbiorców chronionych, a więc gospodarstw domowych i instytucji publicznych.
Ile ostatecznie zapłacimy za gaz w przyszłym roku? Tego jeszcze nie wiemy, bo poziom ceny maksymalnej ma zostać określony na podstawie ceny wynikającej z taryfy zatwierdzonej przez prezesa Urzędu Regulacji Energetyki, dla sprzedawcy z urzędu w 2026 r. Zostanie to zaś ogłoszona do 17 grudnia br. Uzupełnieniem mechanizmu ochronnego będzie system rekompensat dla przedsiębiorstw energetycznych prowadzących działalność w zakresie obrotu paliwami gazowymi.
Nowy podatek dla importerów
Aby sfinansować mrożenie cen gazu, projekt przewiduje wprowadzenie daniny od niektórych przedsiębiorstw energetycznych importujących gaz ziemny do Polski, która ma służyć jako dodatkowy mechanizm finansowania ochrony odbiorców chronionych. Danina będzie wynosiła 10 proc. przychodów netto i będzie wpłacana miesięcznie na rachunek Funduszu Wypłaty Różnicy Ceny (FWRC).
Pozyskane środki zostaną przeznaczone na finansowanie rekompensat związanych ze stosowaniem ceny maksymalnej paliw gazowych. Projekt umożliwi również wypłatę rekompensat przedsiębiorstwom energetycznym, które zastosowały cenę maksymalną wobec przedsiębiorstw prowadzących działalność w zakresie produkcji pieczywa, świeżych wyrobów ciastkarskich i ciastek, w przypadkach, gdy prawo do tej ceny zostało przyznane po zakończeniu postępowania odwoławczego.
Mimo silnej korekty na gazie i ropie, modelowo nie widzimy uzasadnienia dla tak silnej przeceny kursu. Na minus z pewnością działają mniejsze przepływy przy tak silnej przecenie surowców i prawdopodobny podatek od zysków na gazie, który dla rynku może być odebrany jako alternatywna dla wypłaty wysokiej dywidendy w 2027
Orlen może zapłacić 3–4 mld zł
To Orlen będzie największym płatnikiem tego podatku, na razie jednak spółka nie komentuje trwających prac legislacyjnych. „Spółka działa zgodnie z prawem i dostosowuje się do obowiązujących regulacji oraz aktywnie bierze udział w konsultacjach publicznych. Wpływ regulacji będzie można ocenić po zakończeniu procesu legislacyjnego i ustaleniu ostatecznego kształtu mechanizmu osłonowego i taryf” – tłumaczy spółka.
Spółka nie chce podać wolumenu zabezpieczonych dostaw dla klientów na 2027 r., wskazując, że ta informacja ma wartość handlową i dlatego jej nie ujawnia. Ile podatku może zapłacić Orlen? Nie jest to jasne, bo o ile możemy oszacować, ile daniny wynikającej ze specjalnego podatku Orlen może zapłacić, to nie możemy oszacować, ile będzie wynosić zwrot, bo nie podano mechanizmu wypłaty różnicy ceny. W październiku analitycy szacowali, że ten podatek może wynieść 3–4 mld zł.