Bezpieczeństwo wschodniej Polski może zapłonąć od jednej zapałki. Państwo ignoruje zagrożenie - Zero.pl
W mazowieckim Ryczołku od lat zalega nielegalne składowisko toksycznych odpadów, a eksperci alarmują, że jego pożar może sparaliżować 23. Bazę Lotnictwa Taktycznego i zagrozić życiu tysięcy ludzi.
W mazowieckim Ryczołku, ok. 50 kilometrów od Warszawy, od lat zalega nielegalne składowisko toksycznych odpadów. Na jego terenie znajduje się około 6,5 tys. pojemników z chemikaliami, co stanowi ogromne zagrożenie dla bezpieczeństwa państwa.
Siedem kilometrów od tego miejsca mieści się 23. Baza Lotnictwa Taktycznego w Janowie, która jest kluczowym elementem wschodniej flanki NATO. Eksperci z Akademii Pożarniczej w Warszawie oceniły, że prawdopodobieństwo zapłonu składowiska jest bardzo duże.
Ryzyko dla bazy i mieszkańców
Wewnętrzna korespondencja wojskowa potwierdza, że nielegalne składowisko stanowi poważne zagrożenie dla samej bazy oraz bezpieczeństwa narodowego. Przy niesprzyjającym wietrze pożar mógłby zatrzymać myśliwce FA-50GF i uszkodzić systemy radarowe.
Pożar mógłby zniszczyć drogę krajową nr 92, uszkodzić autostradę A2 oraz zanieczyszczyć pobliskie rzeki, w tym Bug. Eksperci alarmują, że przy wysokich temperaturach płomienie mogłyby sięgać nawet 30 metrów wysokości.
W ekspertyzie z września 2026 r. autorzy stwierdzają, że wiele pojemników jest nieszczelnych, a ziemia jest już zanieczyszczona frakcjami benzynowymi i olejowymi. Wskazują, że nie gwarantuje on szczelności, co powoduje, że niebezpieczne substancje są wprowadzane do środowiska.
Skala zjawiska
Teren, na którym znajduje się składowisko, był kiedyś asfaltownią. Urzędnicy inspekcji ochrony środowiska wykryli je w lutym 2022 r., a w pojemnikach zgromadzono co najmniej 6,5 tys. ton łatwopalnych, niebezpiecznych produktów.
W ostatnich miesiącach sytuacja drastycznie się pogorszyła. Pracownicy Głównego Inspektoratu Ochrony Środowiska odnotowali przechylenia pojemników i ostry chemiczny zapach. Stan pojemników określono jako krytyczny.
Na terenie składowiska regularnie pojawiają się wycieki, które obsypuje się piaskiem. Wiele beczek ma naklejki niemieckich firm, a właściciel terenu odmówił rozmowy z reporterami.
Brak środków na rozwiązanie problemu
Burmistrz Kałuszyna Arkadiusz Czyżewski podkreśla, że składowisko nigdy nie miało zgody na składowanie odpadów. Gmina teoretycznie mogłaby je usunąć, ale nie ma na to środków.
Szacunkowy koszt wywiezienia odpadów wynosi około 80 mln zł, podczas gdy roczny budżet gminy to ok. 40 mln zł. Starosta miński Remigiusz Górniak zauważa, że koszt ten przekracza dwa budżety roczne gminy.
Czyżewski dopowiada, że na inwestycje własne gminy liczącej niespełna 6 tys. mieszkańców może mieć maksymalnie milion złotych rocznie. Nie ma mowy, żeby gmina własnymi środkami finansowymi rozwiązała ten problem.
Skutki pożaru i dym toksyczny
Pożar mógłby spowodować gigantyczną tragedię dla okolicznej ludności, wojska i środowiska. Eksperci ostrzegają, że niektóre substancje, takie jak fosgen czy fluorowodór, są ekstremalnie toksyczne i mogą powodować śmierć.
Fosgen to gaz bojowy, który służył do zabijania. Ma fazę utajenia. Kiedy go wdychamy, nie mamy objawów. Te pojawiają się dopiero po kilku godzinach. Dochodzi do obrzęku płuc, które wypełniają się płynem. A to uniemożliwia oddychanie.
Ewentualna akcja gaśnicza byłaby skrajnie trudna logistycznie i wymagałaby użycia ogromnych ilości specjalistycznych, alkoholoodpornych środków pianotwórczych. Spływające wody popożarowe niosą ryzyko znacznego skażenia gleby, rzeki Witówki, a w dalszej perspektywie warstw wodonośnych.
Kolejne kroki
Burmistrz Czyżewski oczekuje gwarancji, że środki na usunięcie składowiska zostaną zwrócone gminie. Wiceminister obrony Cezary Tomczyk potwierdził, że myśliwce FA-50GF uczestniczą w dyżurach bojowych od 9 października 2026 r.
Mazowiecki Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska stwierdził, że odpady zgromadzone w miejscowości Ryczołek stanowią zagrożenie dla życia lub zdrowia ludzi lub środowiska. Dalsze działania w tej sprawie pozostają niejasne.
Powiązane
