"Stan Wyjątkowy". Wydanie specjalne: kulisy wojny o Trybunał

Prezydent Andrzej Duda zawiesił prezesa Trybunału Konstytucyjnego Bogdana Święczkowskiego, co wywołało nową wojnę o Trybunał Konstytucyjny. Decyzja ta jest elementem większej walki o kontrolę nad tym kluczowym organem.

Decyzja prezydenta o odmowie ślubowania większości sędziów wybranych przez obecną koalicję stała się bezpośrednim impulsem do operacji rządu. Rząd próbuje wyrugować nominatów PiS z Trybunału, co opozycja określa jako zamach stanu.

Przyczyny konfliktu

Konflikt wybuchł, gdy prezes TK Bogdan Święczkowski, związany z PiS, wydawał orzeczenia dodające kompetencji prezydentowi kosztem uprawnień rządu. Jego decyzje, jak np. o możliwości powoływania asesorów sądowych bez kontrasygnaty premiera, zostały odebrane jako próba zmiany ustroju.

Prezydent Duda odmówił przyjęcia ślubowania od większości sędziów wybranych przez koalicję, co spowodowałoby, że PiS straciłoby większość w Trybunale (8:7 dla koalicji).

Reakcje strony rządowej

Premier Donald Tusk, choć nie obnosi się publicznie ze swoim zaangażowaniem, jest oczywiste, że operacja wyrugowania nominatów PiS z Trybunału nie mogłaby się rozpocząć bez jego woli. Rząd przywraca siłą to, co i tak by osiągnął, gdyby nie blokada ślubowań ze strony prezydenta.

Kolejne kroki

Podczas tajnych obrad Rady Bezpieczeństwa Narodowego doszło do scysji między prezydentem a premierem. Po kilku godzinach nastroje się złagodziły, a premier zaproponował prezydentowi spotkanie w cztery oczy w sprawie kryzysu wokół TK.

Prezes PiS Jarosław Kaczyński jest już wściekły, że prezydent zgodził się na spotkanie z Tuskiem. Decyzja prezydenta o zawieszeniu prezesa TK nie ma jeszcze ostatecznego rozstrzygnięcia prawnego, a jej legalność jest podważana.