Streaming przynosi miliardy i bije rekordy. Twórcom zostają grosze. ZAiKS alarmuje

Pomimo rekordowego wzrostu globalnych tantiem o 11,3 proc. do 15,5 mld euro w 2025 roku, autorzy twórczości wciąż otrzymują nieadekwatnie niskie wynagrodzenia za swoje dzieła. Stowarzyszenie Autorów ZAiKS wskazuje, że problem sprawiedliwego wynagradzania ze streamingu jest fundamentalny dla przyszłości branży kreatywnej.

Rekordowe przychody, marne tantiemy

Głównym motorem wzrostu stał się internet, z którego tantiemy skoczyły o 27,9 proc., do 6,57 mld euro. To już 42,4 proc. światowego tortu wypłat dla autorów. Eksperci jednak podkreślają, że ponad połowę rocznego wzrostu wygenerowało dołączenie do CISAC amerykańskiego The Mechanical Licensing Collective. Po wyłączeniu tych danych organiczny wzrost globalnych tantiem wyniósł jedynie 5,3 proc.

Sztuczna inteligencja zagrożeniem

Drugim poważnym wyzwaniem jest ekspansja generatywnej sztucznej inteligencji. Jak ujawnił Deezer, w czerwcu utwory w pełni generowane przez AI stanowiły ponad 50 proc. nowych plików przesyłanych na platformę. Big Techy przez lata trenowały algorytmy na twórczości ludzi bez ich zgody i licencji.

W deklaracji The Paris Commitment Björn Ulvaeus podkreślił: „Ludzkiej twórczości nie należy zastępować ani omijać. Należy ją cenić, chronić i celebrować”. Gadi Oron ostrzega, że priorytetem musi być ochrona źródeł utrzymania ludzi, a technologia ma wspierać, a nie niszczyć kulturę.

Polska wysoko w rankingu

Polska z łącznymi wpływami rzędu 180,8 mln euro (wzrost o 16 proc.) zajęła 17. miejsce na świecie. Sektor audiowizualny wypadł znakomicie – 6. pozycja globalnie z 40,6 mln euro. W dramacie Polska zdobyła 7. lokatę, generując trzy czwarte światowych cyfrowych tantiem w tym repertuarze dzięki umowom ZAiKS z platformami VOD.