Odliczanie do poważnego incydentu. NCSC ostrzega przed cyberatakami z użyciem AI

W opublikowanym 3 listopada raporcie State of the Cyber Nation brytyjskie Narodowe Centrum Cyberbezpieczeństwa (NCSC) przedstawiło prognozę rozwoju cyberzagrożeń na najbliższe lata. Zdaniem ekspertów, coraz powszechniejsze wykorzystywanie sztucznej inteligencji przez cyberprzestępców może doprowadzić do wzrostu liczby i skuteczności ataków, szczególnie na infrastrukturę krytyczną.

Jednym z najpoważniejszych scenariuszy rozpatrywanych przez NCSC jest wykorzystanie AI podczas ataku ransomware. Brytyjskie służby oceniają, że zastosowanie złośliwego oprogramowania wspieranego przez sztuczną inteligencję w tego typu ataku do 2028 roku jest wysoce prawdopodobne.

Rozwój sztucznej inteligencji może szczególnie dotkliwie obnażyć słabości systemów, których bezpieczeństwo przez lata nie było traktowane priorytetowo. AI pozwala bowiem automatyzować działania, które wcześniej wymagały znacznie większego nakładu pracy i wiedzy. Teraz cyberprzestępcy mogą szybciej wyszukiwać luki, analizować potencjalne cele i przygotowywać oszustwa internetowe.

Nie chodzi więc tylko o pojawienie się nowych metod włamań. Dobrze znane techniki mogą być stosowane na znacznie większą skalę, przez osoby ze znacznie mniejszym doświadczeniem.

Dlatego też, w ocenie NCSC, szczególnie niebezpieczne jest utrzymywanie przestarzałych rozwiązań informatycznych, odkładanie aktualizacji i ograniczanie wydatków na cyberbezpieczeństwo. Instytucja podkreśla, że przedsiębiorstwa i instytucje publiczne powinny ograniczać niepotrzebny dostęp swoich systemów do internetu i regularnie sprawdzać skuteczność zabezpieczeń.

Inwestycje w obronę

Wielka Brytania nie poprzestaje na ostrzeżeniach. Równolegle realizuje szereg inicjatyw mających wzmacniać krajową cyberodporność, w tym te wykorzystujące sztuczną inteligencję. Jednym z kluczowych przedsięwzięć jest Cyber Shield, na którego początkowy etap przeznaczono 60 mln funtów. Program zakłada wykorzystanie sztucznej inteligencji do analizowania zagrożeń i wspierania automatycznej ochrony systemów informatycznych.

Kolejne 70 mln funtów ma trafić na utworzenie National Exposure and Real-Time Vulnerability Centre (NERV). Nowa jednostka będzie wykorzystywać narzędzia AI do identyfikowania słabości zabezpieczeń w infrastrukturze krytycznej i innych ważnych obszarach brytyjskiej gospodarki.

Rząd zapowiedział też powstanie w Manchesterze centrum eksperckiego NCSC zajmującego się wykorzystaniem sztucznej inteligencji w cyberbezpieczeństwie. Jego zadaniem będzie rozwój specjalistycznej wiedzy i kompetencji w administracji państwowej.

Kluczowe standardy ochrony

Brytyjscy eksperci apelują, aby organizacje nie ograniczały się do reagowania na incydenty, a inwestowały w rozwiązania pozwalające utrzymać działalność w razie udanego ataku i możliwie szybko przywrócić sprawność systemów.

NCSC zwraca jednocześnie uwagę, że sztuczna inteligencja nie przesądza o przewadze cyberprzestępców. Może też pomóc zespołom odpowiedzialnym za bezpieczeństwo w wykrywaniu zagrożeń i usuwaniu luk – kluczowe będzie jednak tempo wdrażania odpowiednich zabezpieczeń.