Kryzys w Trybunale. Helsińska Fundacja Praw Człowieka zabrała głos
Helsińska Fundacja Praw Człowieka zakwestionowała podstawy przerwy w czynnościach służbowych prezesa TK Bogdana Święczkowskiego i wiceprezesa Bartłomieja Sochańskiego.
Zarząd Helsińskiej Fundacji Praw Człowieka zakwestionował podstawy piątkowego zarządzenia sędzi Anny Korwin-Piotrowskiej o przerwie w czynnościach służbowych prezesa TK Bogdana Święczkowskiego i wiceprezesa Bartłomieja Sochańskiego.
„Nie dostrzegamy wyraźnych podstaw prawnych do tego, by decyzję taką mogła wydać sędzia o najdłuższym stażu” - napisano w stanowisku podpisanym przez prezesa Fundacji Macieja Nowickiego.
Legalne podstawy decyzji
Jak wyjaśniono, taki sędzia zastępuje prezesa TK, gdy stanowisko jest nieobsadzone lub prezes nie może upoważnić innego sędziego do zastępowania go. Zdaniem HFPC żadna z tych sytuacji nie zachodzi.
Powoływanie się na stan wyższej konieczności konstytucyjnej oznacza zaś w praktyce przyznanie, że brak jest niebudzącej wątpliwości podstawy prawnej.
Ostrzeżenie przed precedensem
Fundacja ostrzegła przed niebezpiecznym precedensem: kolejny Sejm mógłby wybrać do TK osobę z długim stażem sędziowskim, która następnie zawiesiłaby władze Trybunału i przejęła nad nim kontrolę.
przepychanki między sędziami a Prezydentem RP przed wejściem do budynku Trybunału godzą w powagę instytucji państwa i są wymownym symbolem kryzysu państwa
Stan wyższej konieczności
O „stanie wyższej konieczności konstytucyjnej” mówiła sędzia Anna Korwin-Piotrowska, która poinformowała o przejęciu kierowania Trybunałem jako sędzia z najdłuższym stażem.
„Powiedziałam, że jesteśmy w ogóle w stanie wyższej konieczności konstytucyjnej, w tym sensie, że trzeba doprowadzić do stanu, w którym Trybunał Konstytucyjny będzie działał” - powiedziała Korwin-Piotrowska.
Podstawa prawna odsunięcia
Anna Korwin-Piotrowska powołała się na artykuł 130 ustawy - prawo o ustroju sądów powszechnych, który umożliwia prezesowi sądu zarządzenie przerwy w czynnościach służbowych sędziego, w związku z artykułem 10 ustawy o Sądzie Najwyższym.
Spór o TK zaostrzył się w piątek po ogłoszeniu przerwy w czynnościach władz TK. Kierowanie jego pracami przejęła wybrana przez obecny Sejm Anna Korwin-Piotrowska. Prezydent Karol Nawrocki przerwał lot do Senegalu, przybył nocą do TK i zwołał konsultacje z siłami parlamentarnymi.
Premier Donald Tusk ocenił, że „przywracanie rządów prawa jest naszym obowiązkiem”.