Skip to main content
Skomponował melodię "Warszawskich dzieci". Władze PRL kazały zniszczyć nuty

Skomponował melodię "Warszawskich dzieci". Władze PRL kazały zniszczyć nuty

WP Wiadomości
27 paź 2026, 07:51Portale
Oryginał
1 min czytania

27 października 1991 roku w Londynie zmarł Andrzej Panufnik, wybitny polski kompozytor, który w 1954 roku uciekł z PRL, a władze komunistyczne zakazały wykonywania jego muzyki.

Panufnik opuścił Polskę w lipcu 1954 roku podczas pobytu w Zurychu, gdzie uczestniczył w nagraniach muzyki polskiej dla szwajcarskiego radia. Zamiast wrócić do Warszawy, nocą wymknął się obserwującym go agentom, dotarł na lotnisko i poleciał do Londynu, gdzie poprosił o azyl polityczny.

Władze PRL zakazały wykonywania jego utworów i wymieniania jego nazwiska; zakaz obowiązywał do 1977 roku. 14 sierpnia 1954 roku „Życie Warszawy” ogłosiło, że Panufnik „zdradził swój kraj i naród”.

Presja władz

Decyzję o ucieczce poprzedziły lata narastającej presji. Władze doceniały twórczość Panufnika, przyznawały mu nagrody i zapewniły mieszkanie, ale oczekiwały podporządkowania muzyki zasadom socrealizmu.

Przed opuszczeniem kraju Panufnik był dyrektorem Filharmonii Warszawskiej, wiceprezesem Związku Kompozytorów Polskich i laureatem państwowych nagród. Kompozytor nie chciał pozostawać narzędziem propagandy.

Bez wahania byłem gotów zrezygnować z mej wysokiej, lecz pozbawionej znaczenia pozycji w Polsce i przyjąć w zamian, co los zdarzy

Andrzej Panufnik, kompozytor

Kariera na emigracji

Po przybyciu do Wielkiej Brytanii Panufnik początkowo spotkał się z chłodnym przyjęciem ze strony środowiska muzycznego i nie otrzymywał zamówień. W 1957 roku został jednak głównym dyrygentem Orkiestry Symfonicznej w Birmingham, co poprawiło jego sytuację finansową.

W 1991 roku królowa Elżbieta II nadała mu tytuł szlachecki za wkład w brytyjską muzykę. Do Polski Panufnik wrócił dopiero w 1990 roku, a większość swoich utworów napisał poza krajem.

Andrzej Panufnik urodził się 24 września 1914 roku w Warszawie. Jego matka grała na skrzypcach, a ojciec zajmował się lutnictwem. Talent chłopca dostrzegła babka Henryka Thonnes, która uczyła go gry na fortepianie.

Z.ai
Article written by AI
Z.ai GLM-4.5-FlashFree
Free AI articles150 of 150
No limit after signing in with Telegram