Referendum nad rządami Netanjahu. Izrael wybiera nowy parlament
W Izraelu otwarto we wtorek lokale wyborcze w wyborach parlamentarnych, które staną się referendum nad rządami premiera Benjamina Netanjahu.
W Izraelu otwarto we wtorek lokale wyborcze w wyborach parlamentarnych. Izraelczycy wybierają między politykami, których dzieli przede wszystkim ocena rządów premiera Benjamina Netanjahu. Jednocześnie stanowiska głównych partii w najważniejszych kwestiach polityki zagranicznej i bezpieczeństwa są zbliżone.
W wyborach rywalizują dwa główne bloki polityczne. Pierwszy skupia prawicowy Likud Netanjahu, dwie partie skrajnie nacjonalistyczne oraz potencjalnie jego tradycyjnych sojuszników – ugrupowania Żydów ultraortodoksyjnych. Drugi tworzą partie przeciwne premierowi, od prawicy przez centrum po lewicę, które zarzucają Netanjahu osłabianie instytucji demokratycznych, zawłaszczanie instytucji państwa i korupcję.
Kluczowe tematy kampanii
Na najwięcej głosów może liczyć centrowa partia Prosto (Jaszar) byłego szefa sztabu armii Gadiego Ajzenkota. Według większości sondażów żaden z bloków nie uzyska większości 61 mandatów w 120-osobowym Knesecie.
Jedną z głównych osi sporu pozostaje odpowiedzialność Netanjahu za zaniedbania, które umożliwiły Hamasowi przeprowadzenie ataku na Izrael 7 października 2023 r., w którym zginęło około 1200 osób, a 251 zostało uprowadzonych. Chociaż wobec Netanjahu Międzynarodowy Trybunał Karny (MTK) wydał nakaz aresztowania w związku z zarzutami dotyczącymi zbrodni wojennych w Strefie Gazy, kwestia ta nie odgrywa istotnej roli w kampanii wyborczej.
To jest właśnie cały problem Netanjahu. Nie docenia znaczenia strategii, przedłuża wojnę i traktuje niekończącą się wojnę jako narzędzie politycznego przetrwania.
Zbieżne stanowiska
W kwestiach o największym znaczeniu dla społeczności międzynarodowej, takich jak polityka wobec Iranu, Palestyn czy Libanu, stanowiska głównych rywali są zbliżone. Wszyscy opowiadają się za zakończeniem rządów Hamasu w Strefie Gazy i rozbrojeniem tej organizacji, również przy użyciu siły militarnej.
Polityków łączy także dążenie do osłabienia militarnego Iranu i uniemożliwienia mu zdobycia broni jądrowej. Główni kandydaci sprzeciwiają się również powstaniu niepodległego państwa palestyńskiego. Netanjahu jest najdłużej urzędującym premierem w historii Izraela i od dawna określa Iran jako główne zagrożenie dla państwa.
Spór o praworządność
Po zwycięstwie w poprzednich wyborach w 2022 r. kierowana przez Netanjahu koalicja rozpoczęła reformę sądownictwa, wywołując największe protesty w historii kraju. Opozycja zarzuca Netanjahu, że zagraża demokracji, chce ograniczyć niezależność sądów i osłabić mechanizmy kontroli władzy.
Do obozu opozycji oprócz Ajzenkota i jego partii Prosto, zalicza się jeszcze: prawicowo-centrową partię Razem dwóch byłych premierów Naftalego Beneta i Jaira Lapida, lewicowe ugrupowanie Demokraci, kierowane przez kolejnego emerytowanego generała Jaira Golana, oraz reprezentującą głównie Żydów przybyłych z byłego ZSRR partię Nasz Dom Izrael, której liderem jest Awigdor Liberman.
Koalicjantami Netanjahu są dwie skrajnie prawicowe partie o profilu nacjonalistyczno-religijnym: Żydowska Siła kierowana przez Itamara Ben Gwira oraz Religijny Syjonizm Becalela Smotricza. Kwestia poboru ultraortodoksyjnych żydów do wojska stanowi kolejny sporny temat kampanii.
Powiązane
