Prezes GPW: Szykujemy ETF na Europę Środkową. „W Polsce są spółki, brakuje nam kapitału” (WYWIAD) - XYZ

Warszawska Giełda Papierów Wartościowych (GPW) pracuje nad stworzeniem fundusza ETF na rynek Europy Środkowej. Prezes GPW Tomasz Bardziłowski zaznaczył, że w Polsce istnieją spółki gotowe do debiutu, jednak brakuje odpowiedniego kapitału instytucjonalnego.

W tym roku GPW odnotowała rekordową liczbę debiutantów – już ponad 10 spółek zadebiutowało na Głównym Rynku, a liczba ofert wtórnych przekroczyła 35. Warto zauważyć, że po raz pierwszy od dekady więcej firm pojawiło się na parkiecie, niż z niego odeszło.

Wzrosła również liczba aktywnych inwestorów detalicznych, a wskaźnik free float osiągnął poziom 53 proc. Warto dodać, że od początku roku przeprowadzono 35 transakcji pozyskania kapitału i sprzedaży akcji na kwotę blisko 20 mld zł, co oznacza, że w tym roku GPW zebrała tyle samo środków, co w całym 2025 roku.

Bardziłowski zaznaczył, że problemem nie jest brak podmiotów gotowych do wejścia na giełdę, ale brak instytucjonalnych inwestorów, którzy mogliby finansować mniejsze spółki. Podczas objazdu po polskich miastach spotkano dziesiątki firm chętnych do debiutu, jednak większość szuka kapitału rzędu 20-100 mln zł.

Ekosystem funduszy się skonsolidował, niewiele jest mniejszych funduszy inwestujących w mniejsze spółki, co sprawia, że łatwiej jest przeprowadzić jedną transakcję na miliard złotych niż kilkanaście małych po 50 mln zł. To strukturalny problem całej Europy.

Prezes GPW zaznaczył, że fundusze private equity mają ten sam problem co giełda, czyli zbyt mało krajowego kapitału. W zamian za kapitał często oczekują większościowego pakietu i przejęcia kontroli nad spółką, podczas gdy giełda pozwala pozyskać kapitał na rozwój, zachowując kontrolę założycielską.

Warto zauważyć, że większość IPO w ciągu ostatniej dekady pochodziła właśnie od funduszy private equity. GPW rozwija rynek NewConnect, który ma być mostem między światem VC a głównym rynkiem, wprowadzając tzw. szybką ścieżkę debiutu dla spółek, w których akcjonariacie znajdują się fundusze VC.

Nowy system transakcyjny WATS

GPW zakończyła pracę nad nowym systemem transakcyjnym WATS, który zastąpił starsze rozwiązanie UTP. Nowy system został uruchomiony z okazji obchodów 35-lecia GPW, a poprzedni dzwon służył giełdzie ponad 10 lat.

Prezes Bardziłowski zaznaczył, że nowy system daje zupełnie nową wydajność – przepustowość jest obecnie 5-krotnie wyższa niż dotychczas, a bez istotnych nakładów inwestycyjnych można ją zwiększyć nawet 20-krotnie.

Warto zauważyć, że w kwietniu ubiegłego roku, po ogłoszeniu taryf celnych przez prezydenta Trumpa, z powodu gigantycznego skoku liczby zleceń GPW musiała na godzinę wstrzymać sesję. Z nowym systemem WATS takie ryzyko nie istnieje.

Za własnym systemem przemawiają kluczowe argumenty strategiczne. Po pierwsze – elastyczność w tworzeniu nowych produktów, po drugie – suwerenność technologiczna i uniezależnienie od zewnętrznych dostawców, a po trzecie – pozycjonowanie GPW w innej lidze na świecie.

Warto zauważyć, że decyzję o budowie systemu podjął poprzednik Bardziłowskiego, a prezes w ciągu 24 miesięcy doprowadził projekt do sukcesu, rozwiązując wraz z zespołem ponad 7 tys. zgłoszeń i błędów.

Rynek kapitałowy w liczbach

W tym roku główny indeks WIG śrubuje historyczne rekordy – rośnie o ponad 36 proc. po ubiegłorocznym skoku o 47 proc. Warszawa jest jednym z najsilniejszych rynków w 2026 r., a zamknięto już dwucyfrową lukę w wycenach dzielących nas od innych rynków wschodzących.

Nadal jednak notowani jesteśmy z blisko 30-procentowym dyskontem do rynków rozwiniętych. Wskaźniki wycen opartych na zyskach mogą być bliskie historycznych średnich, ale trzeba zwrócić uwagę, że zyski spółek są na rekordowo wysokich poziomach, a wyceny oparte na wartości księgowej (P/BV) sięgają szczytów.

Aby ta hossa mogła być kontynuowana, spółki muszą utrzymać albo wręcz podnosić zwrot na kapitale własnym (ROE). A z tym może być trudniej, bo te zwroty dla większości dużych spółek już są bardzo wysokie. GPW potrzebuje nowych inwestorów i nowych spółek, aby utrzymać wzrost.

Wykupy spółek i zdejmowanie ich z giełd to naturalny element cyklu rynkowego. Przejście spółki z fazy wzrostowej do dojrzałej czasem sprawia, że łatwiej przeprowadzać pewne procesy na rynku prywatnym. Tego typu transakcje pomagają akcjonariuszom mniejszościowym zrealizować zyski i uzyskać premię za kontrolę.

Perspektywy rozwoju

Prezes Bardziłowski zaznaczył, że w całej Europie widzimy refleksję nad kosztami regulacji, compliance i ESG. Dziś wymogi raportowania ESG nie są już obowiązkowe dla mniejszych firm, co rynek przyjął z ulgą, choć duzi inwestorzy nadal tego oczekują.

Warto zauważyć, że wytworzony przez PFR Ventures ekosystem ma setki spółek, w których VC właśnie kończą cykl inwestycyjny i chcą szukać dalszego rozwoju na GPW. To duża zmiana, bo jeszcze kilka lat temu zasadne było pytanie, po co nam NewConnect.

Prezes GPW zapowiada powstanie fundusza ETF na rynek Europy Środkowej, co ma na celu pozycjonowanie Warszawy jako centrum inwestycyjne dla regionu. Warto zauważyć, że GPW rozwija program GPW IPO Academy, a pierwsza spółka z jego absolwentów już zadebiutowała.

Nowy system transakcyjny WATS otworzy drzwi do rozmów akwizycyjnych i pogłębiania współpracy opartej na technologii z innymi rynkami. Już pierwszego dnia podłączyliśmy pierwszego nowego członka – czeskiego brokera Patria, który czekał właśnie na nowy system.