Technologia i rynek pracy. Nowe wyzwania dla dialogu społecznego
Polski rynek pracy boryka się z wyzwaniami technologicznymi i demograficznymi, co wymaga nowego podejścia do dialogu społecznego między firmami, pracownikami i administracją.
Nowe technologie coraz mocniej zmieniają sposób działania polskich firm. Sztuczna inteligencja trafia do kolejnych procesów biznesowych, rośnie znaczenie danych i automatyzacji, a wraz z nimi zmieniają się kompetencje potrzebne pracownikom. Jednocześnie polski rynek pracy mierzy się ze skutkami zmian demograficznych.
Firmy muszą równolegle inwestować w technologie, rozwijać kompetencje zespołów i szukać sposobów na utrzymanie większej liczby osób w aktywności zawodowej. W takich warunkach dialog społeczny coraz częściej dotyczy również kierunków zmian gospodarczych.
Wpływ technologii na zatrudnienie
Jednym z kluczowych obszarów jest sztuczna inteligencja. Analiza NASK i Międzynarodowej Organizacji Pracy wskazuje, że około 30% miejsc pracy w Polsce jest w różnym stopniu podatnych na wpływ generatywnej sztucznej inteligencji. Dla polskich firm oznacza to potrzebę dostosowywania procesów i rozwijania kompetencji zespołów.
Zmiana technologiczna nakłada się na procesy demograficzne. Pod koniec 2025 r. w wieku produkcyjnym znajdowało się w Polsce około 21,7 mln osób, mniej niż rok wcześniej. Konkurencyjność polskich przedsiębiorstw coraz mocniej zależy więc od zatrzymywania pracowników i ułatwiania powrotów po przerwach.
Inkluzywność na rynku pracy
Projekt „Każdy Talent na Wagę Złota - Inkluzywni w Zatrudnianiu” dotyczy osób, które chcą pracować, ale napotykają bariery ograniczające aktywność zawodową – m.in. pracowników 50+, osób z chorobami przewlekłymi i niepełnosprawnościami, osób neuroróżnorodnych oraz rodziców powracających na rynek pracy.
Jedną z głównych propozycji jest pilotaż Funduszu na rzecz Inkluzywności w Zatrudnianiu. ZPP proponuje przeznaczenie na ten cel 50 mln zł z rezerwy Funduszu Pracy. Wsparcie mogłoby obejmować dostosowanie stanowisk, technologie zwiększające dostępność, szkolenia oraz wsparcie powrotów do pracy po przerwach.
W sytuacji, w której firmy coraz częściej mierzą się z niedoborem pracowników, nie możemy pozwolić sobie na to, żeby bariery możliwe do usunięcia wypychały ludzi z rynku pracy albo utrudniały im powrót do zatrudnienia. Inkluzywność to nie tylko element polityki HR, ale również odpowiedź na konkretne wyzwania gospodarcze i demograficzne.
Dialog jako klucz do rozwiązań
Coraz więcej wyzwań rynku pracy wymaga spojrzenia zarówno z perspektywy pracowników, jak i przedsiębiorstw. Dotyczy to rozwoju kompetencji, dłuższej aktywności zawodowej, organizacji pracy czy godzenia zatrudnienia z obowiązkami prywatnymi.
Dostosowanie do zmian technologicznych jest tylko jednym z elementów dłuższej aktywności zawodowej. Rozwój kompetencji ma znaczenie, ale nie usuwa barier związanych z wiekiem, stanem zdrowia czy organizacją pracy.
Możemy wyszkolić pracownika z umiejętności cyfrowych, ale jeśli barierą zatrudnienia pozostaje jego wiek, rozwiązujemy problem po niewłaściwej stronie.
Dialog społeczny daje możliwość zestawienia różnych perspektyw i poszukiwania rozwiązań, które mogą funkcjonować w praktyce przedsiębiorstw. Wspólnym mianownikiem tych działań jest pytanie o to, jak polskie firmy mogą utrzymywać pracowników, rozwijać ich kompetencje i lepiej wykorzystywać dostępny potencjał.
Powiązane
