Problem z 800 plus. Pieniądze nie dla wszystkich cudzoziemców
Prawie 3,7 tys. obywateli Korei Południowej legalnie mieszka w Polsce, ale część z nich otrzymała odmowy wypłaty świadczenia 800 plus. ZUS nie uznaje ich aktywności zawodowej, ponieważ na podstawie umowy międzynarodowej składki na ubezpieczenia społeczne płacą w Korei.
Prawie 3,7 tys. obywateli Korei Południowej mieszka legalnie w Polsce – wynika z danych Biura Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców. Ze względu na rozwijającą się współpracę biznesową między krajami, szacunki mówią nawet o 4–5 tys. osób. Wiele z nich przebywa w Polsce od dawna, więc liczy na przyznanie im świadczeń socjalnych, w tym 800 plus.
Od czerwca ZUS weryfikuje, czy cudzozowiecy spełniają warunek aktywności zawodowej, niezbędny do wypłaty 800 plus. W przypadku Koreańczyków pojawia się problem – na podstawie umowy międzynarodowej składki na ubezpieczenia społeczne są opłacane w Korei, a nie w Polsce.
UdSC podaje, że ważny dokument uprawniający do pobytu na terytorium RP posiadało 3686 Koreańczyków, z czego na pobyt czasowy 3191, a na pobyt stały 302 osoby. 183 Koreańczyków posiada status rezydenta długoterminowego UE. 731 koreańskich dzieci przebywa w Polsce legalnie.
Umowa polsko-koreańska a ubezpieczenia społeczne
Od marca 2010 r. obowiązuje dwustronna umowa polsko-koreańska o zabezpieczeniu społecznym wprowadzająca szczególne zasady dla pracowników delegowanych. Jej celem jest uniknięcie podwójnego ubezpieczenia tej samej osoby.
Umowa bilateralna z Koreą Południową ma jasny cel: wyeliminować podwójne opodatkowanie składek na ubezpieczenie społeczne. To fundament, na którym opiera się opłacalność zatrudniania i delegowania pracowników między oboma krajami. Mechanizm jest precyzyjny. System koordynuje prawa emerytalne między państwami – pracownik posiadający okresy ubezpieczenia w Polsce i w Korei może, po spełnieniu odpowiednich warunków, uzyskiwać świadczenia z obu systemów jednocześnie.
Koreańczyk może być delegowany do pracy w Polsce, zachowując stosunek pracy ze swoim koreańskim pracodawcą. Taka osoba pracuje na rzecz polskiej spółki-córki oddziału koreańskiego, ale pozostaje na liście płac centrali, np. LG, a nie spółki-córki. Przychód przychodzi np. z Seulu, a cudzoziemiec płaci w Polsce podatki, ale składki na ubezpieczenia społeczne opłaca w Korei.
ZUS: brak składek w Polsce = brak aktywności zawodowej
ZUS przypomina o ustawie z 12 września 2025 r. dotyczącej świadczeń wychowawczych dla cudzoziemców. Wnioskodawca musi spełniać warunek aktywności zawodowej, który uznaje się za spełniony m.in. w przypadku, gdy z tytułu wykonywanej umowy o pracę podlega obowiązkowym ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym od podstawy wymiaru składek stanowiącej nie mniej niż 50 proc. minimalnego wynagrodzenia.
Umowa o zabezpieczeniu społecznym między RP a Koreą z 25 lutego 2009 r. nie obejmuje świadczenia wychowawczego 800 plus. Umowa ta ma zastosowanie do obowiązkowego ubezpieczenia oraz świadczeń wskazanych w jej zakresie przedmiotowym, w szczególności emerytur, rent z tytułu niezdolności do pracy, rent rodzinnych i zasiłków pogrzebowych.
Jeżeli Koreańczyk zatrudniony przez pracodawcę mającego siedzibę w Korei zostanie delegowany do pracy w Polsce, przez pierwsze 60 miesięcy kalendarzowych nadal podlega ustawodawstwu Korei. W takim przypadku pracownik jest objęty ubezpieczeniami społecznymi w Korei i nie podlega ubezpieczeniom społecznym w Polsce.
W przypadku osób, które na podstawie umowy polsko-koreańskiej podlegają koreańskiemu systemowi ubezpieczeń społecznych i w związku z tym nie podlegają polskim ubezpieczeniom społecznym, niespełnienie warunku aktywności zawodowej może skutkować brakiem prawa do świadczenia wychowawczego 800 plus, o ile nie zachodzi jeden z wyjątków przewidzianych w ustawie.
